Grupa Memphis: jak włoscy buntownicy zrujnowali kanony designu
Historia grupy Memphis rozpoczęła się grudniowego wieczoru 1980 roku w mieszkaniu architekta Ettore Sottsassa w Mediolanie. Przy dźwiękach piosenki Boba Dylana „Stuck Inside of Mobile with the Memphis Blues Again” zebrała się grupa młodych projektantów, któ...
Historia grupy Memphis rozpoczęła się grudniowego wieczoru 1980 roku w mieszkaniu architekta Ettore Sottsassa w Mediolanie. Przy dźwiękach piosenki Boba Dylana „Stuck Inside of Mobile with the Memphis Blues Again” zebrała się grupa młodych projektantów, którzy mieli dość dominacji funkcjonalizmu, powściągliwości i „dobrego smaku”. Pragnęli stworzyć coś radykalnie nowego — design, który byłby jaskrawy, ironiczny i emocjonalny. Tak narodził się Memphis — ruch, który stał się głównym manifestem postmodernizmu w wnętrzach.
Лампа Ashoka (Етторе Соттсасс, 1981)
Крісло Bel Air (Пітер Шайр, 1982)
Filozofia grupy Memphis opierała się na negacji surowych zasad modernizmu, gdzie „forma podąża za funkcją”. Dla Sottsassa i jego współpracowników funkcja była tylko jedną z cech obiektu, ale nie najważniejszą. Uważali, że meble powinny mieć charakter, wywoływać uśmiech lub nawet irytację, ale nie pozostawiać obojętnymi. Projektanci Memphis zaczęli łączyć to, co nie do połączenia: drogie materiały z tanim plastikowym laminatem, geometryczne formy z chaotycznymi wzorami, a dziecięce kolory z sztuką abstrakcyjną.
Стілець First (Мікеле де Луккі, 1983)
Pierwsza wystawa grupy miała miejsce we wrześniu 1981 roku w Mediolanie. Widzowie zobaczyli przedmioty, które bardziej przypominały zabawki lub dekoracje do filmów fantastycznych, niż meble. Regały, które przypominały totemy, lampy w kształcie zwierząt i krzesła, na których trudno było usiąść, ale nie można było oderwać wzroku. To było „antydizajnerskie” oświadczenie, które afirmowało prawo do indywidualności i fantazji w epoce masowej produkcji.
Лампа Super (Мартін Бедін, 1981)
Чайник Colorado (Марко Дзаніні, 1982)
Estetyka Memphis charakteryzowała się trzema głównymi elementami: jaskrawymi neonowymi kolorami, asymetrycznymi formami i graficznymi wzorami. Najbardziej znanym z tych ostatnich stał się wzór „Bacterio”, który Sottsass opracował jeszcze pod koniec lat 70. Grupa czerpała inspirację z pop-artu, art-deco i kiczu lat 50., przekształcając codzienne przedmioty w prowokacyjne obiekty sztuki. Mimo że krytycy często nazywali ten styl „wulgarnym”, szybko znalazł swoich zwolenników wśród światowych gwiazd, takich jak Karl Lagerfeld i David Bowie.
Chociaż grupa Memphis oficjalnie istniała tylko do 1987 roku, jej wpływ na współczesną kulturę pozostaje kolosalny. Dziś obserwujemy „renesans Memphis” w grafice, modzie i wnętrzach. Współcześni projektanci ponownie sięgają po idee Sottsassa, aby dodać przestrzeni życiowej energii i ironii. Memphis nauczył świat, że design to nie tylko ergonomia, ale prawo do wyrażania siebie i zabawy, gdzie główną zasadą jest brak jakichkolwiek zasad.
Pod koniec lat 60. XX wieku świat ogarnęła fala rewolucji kulturalnej, znanej jako „Flower Power”. Ruch ten, który głosił pokój, miłość i harmonię, znalazł swoje odzwierciedleni...